Pozakodeksowe prawo karne

Ustawa z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 75, poz. 468 z poźn. zm.)

K-6 Wyrok z dnia 31 maja 2004 roku, II AKa 116/04, niepublikowane

W orzecznictwie Sądu Apelacyjnego w Lublinie prezentowany jest konsekwentnie pogląd, iż przedmiotem ochrony z art. 46 ust. l i 2, a także z art. 45 ust. l i 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii jest życie i zdrowie konkretnego człowieka z punktu widzenia zagrożenia środkami odurzającymi, a więc dobro ściśle osobiste i w związku z tym przyjęcie czynu ciągłego w sytuacji gdy pokrzywdzonymi były różne osoby stanowi obrazę art. 12 kk (np. wyroki Sądu Apelacyjnego w Lublinie w sprawach sygn. akt II AKa 376/02, II AKa 25/04 - nie publikowane). Sąd Najwyższy podejmując uchwałę (dotychczas nie publikowaną) w składzie siedmiu sędziów w dniu 21 maja 2004 r. w sprawie I KZP 42/03 stwierdził, że za kryminalizacją określonych czynów przez przepisy karne ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii kryją się motywy podobne do motywów kryminalizacji określonych w kk czynów przeciwko życiu i zdrowiu. Nie budzi jakichkolwiek wątpliwości to, że życie i zdrowie człowieka to najważniejsze dobra jednostki, jej dobra osobiste. Identyfikując się w pełni z poglądami uważającymi za przedmiot ochrony przestępstw z art. 45 i art. 46 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zdrowie konkretnej osoby, której udzielone są środki odurzające lub substancje psychotropowe, Sąd Apelacyjny orzekając w tej sprawie miał na względzie - oprócz argumentów wyrażonych w powołanych wyżej orzeczeniach także to, że ustawodawca wprowadzając w art. 45 i w art. 46 tej ustawy typy kwalifikowane z uwagi na działanie sprawcy wobec małoletniego, na szkodę jego zdrowia i życia, jako ustawodawca racjonalny, miał na względzie właśnie dobra osobiste takich osób, podlegających z powodów oczywistych szczególnej ochronie. To właśnie przedmiotem ochrony tych przepisów jest dobro osobiste konkretnej osoby, nie zaś życie i zdrowie społeczeństwa jako całości. Istnieje więc konieczność rozróżnienia czy środki odurzające lub psychotropowe są udzielone osobom pełnoletnim czy małoletnim i odpowiedniego w związku z tym kwalifikowania zachowań sprawcy jako typu podstawowego przewidzianego w ust. l art. 45 i art. 46 czy też w ust. 2 tych przepisów ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Oprócz takiego rozróżnienia będącego argumentem za traktowaniem zdrowia i życia konkretnej osoby, a więc dobra osobistego konkretnej osoby jako przedmiotu ochrony tych przepisów analizowanej ustawy uznającego istotne znaczenie dla właściwego kwalifikowania zachowań sprawcy, ma ono też istotne konsekwencje w zakresie stosowania konstrukcji czynu ciągłego lub ciągu przestępstw. Konieczność przestrzegania rygoru zawartego w art. 12 kk wyklucza możliwość - uznając z wyżej podanych względów, że dobrem chronionym jest dobro osobiste - przyjęcia konstrukcji czynu ciągłego z art. 12 kk. Natomiast takie rozumienie przedmiotu ochrony przestępstw z art. 45 i 46 analizowanej ustawy, w sytuacji gdy sprawca udziela różnym osobom środków odurzających lub substancji psychotropowych, czyniąc to w podobny sposób, w krótkich odstępach czasu, gdy popełniane przestępstwa wyczerpują znamiona tego samego przepisu ustawy, sprawia, że istnieje obowiązek zastosowania konstrukcji ciągu przestępstw określonego w art. 91 § l kk.